پایگاه خبری الف 6 تير 1395 ساعت 23:06 http://alef.ir/vdcds90sfyt0956.2a2y.html?366731 -------------------------------------------------- عنوان : «کاترینا توفان مورد علاقه‌ی من است»؛ فرزانه قوامی؛ چشمه -------------------------------------------------- متن : کاترینا توفان مورد علاقه ی من است نویسنده: فرزانه قوامی ناشر: چشمه، چاپ اول ۱۳۹۴ ۸۸ صفحه، ۷۰۰۰ تومان شما می توانید کتاب کاترینا توفان مورد علاقه ی من است را تا یک هفته پس از معرفی با ۱۰ درصد تخفیف از فروشگاه اینترنتی شهر کتاب آنلاین خرید کنید. **** دهه هفتاد در تاریخ معاصر ایران به خصوص در تاریخ شعر و ادبیات، دهه تردید در گفتمان کلان و فروپاشی اتوریته ی بسیاری از نهادها در سطح جامعه بود. دهه ای که شعر فارسی و اصول پذیرفته شده ی تک ساحتی آن را، که در طول تاریخ ادبیات ایران تغییرناپذیر می نمود مورد چالشی جدی قرار داد. شاید بتوان گفت، عصاره این چالشها در موخره کتاب خطاب به پروانه های دکتر رضا براهنی شکلی منسجم و نظریه مند به خود گرفت و به فقدان نظریه پردازی ادبی شعر معاصر، بعد از سه دهه پایان داد. بنابراین شاید پربیراه نباشد اگر شعر دهه هفتاد ایران را مهم ترین و تاثیرگذارترین جریان در شعر بعد از انقلاب بدانیم. به زعم بهزاد خواجات- از شاعران دهه هفتاد- تراکمی که در دهه چهل و پنجاه از فلسفه اگزیستانسیالیسم در جامعه ادبی حاصل می شود، در دهه هفتاد با پست مدرنیسم حاصل شد. پست مدرنیسم و شعر پست مدرن سرودن تبی بود که بر پیشانی بسیاری از شاعران جوان آن دوره نشست. از این رو، به اعتقاد برخی منتقدان شعر دهه هفتاد، شعر بیانیه ای سرودن و مخاطب گریزی نقدی بود که بر بسیاری از اشعار آن دوره وارد می دانستند. شاعران زیادی در دهه هفتاد، از قِبل کارگاه ادبی دکتر براهنی که در زیرزمین خانه اش برگزار می شد خود را به عنوان یک شاعر جدی به ادبیات ایران معرفی کردند: هوشیار انصاری فر، شمس آقاجانی، رزا جمالی، شیوا ارسطویی و... از شاگردان براهنی بودند. فرزانه قوامی متولد ۱۳۴۷ و فارغ التحصیل ادبیات فارسی از دانشگاه علامه طباطبایی است. پیش از چاپ کتاب کاترینا توفان مورد علاقه ی من است از وی سه مجموعه شعر با نام های من از نسل شهرزادهای مضطربم، نشر میرکسری، از من فقط النگویی می ماند، نشر آویج و بعد از هفت ساعت و بیست و نه دقیقه گریه، نشر نیلوفر منتشر شده بود. مجموعه کاترینا توفان مورد علاقه ی من است شامل ۳۴ شعر سپید است که در بازه زمانی بهمن ماه ۸۹ تا آذرماه ۹۳ سروده شده اند. عموم اشعار این کتاب را شعرهایی با مضامین عاشقانه و اجتماعی دربرمی گیرد. می توان این اشعار را به معنی واقعی کلمه محصول شعر دهه هفتاد و یادآور فرم و محتوای شعری آن دهه دانست. اسطوره و روابط بینامتنیت از مهم ترین عناصر شعری این مجموعه می باشد منتهی اسطوره ها و شخصیتها در روایت شعر استحاله یافته و از متن و بطن تاریخی خود خارج می شوند و در دنیای جدید شعر قوامی تاریخی دیگر و متنی دیگر را تجربه می کنند. تلفیق سرنوشت اسطوره ها با هم و بیرون کشیدن آنها از دل تاریخ و خوانش دیگری از آنها در فضای شعری این مجموعه، در سطر سطر اشعار به چشم می خورد: فینیقی ها بودند که آتش را اختراع کردند؟/ فینیقی ها بودند که الفبا را اختراع کردند؟/ اولین بار حسی است ناب که در آخرین بار تکرار می شود/ به افلاتون بگو/ هستی مچاله خاطراتی است که دردآورتر از دردهای اولیه به لطمه می رسند... توجه شاعر در برخی اشعار این مجموعه بیشتر بر گریز از روایتی کلان و به حاشیه راندن آن است در عوض چیزی که در متن رنگ می گیرد، خرده روایتهای حاشیه است؛ اتفاقی که در جریان شعر دهه هفتاد کم شاهدش نبودیم. حسی که در اکثر شعرهای این کتاب برای خواننده باقی می ماند نوستالژی گمشده در گذشته ای نه چندان دور و خنده دار است: گذشته ی خنده داری داشتم/ تلفن ها همگانی بود/ عشق در باجه ها پرسه می زد با دو ریال/ مزاحمت می شوم/ فوت هایم مصنوعی/ موهایم مصنوعی/ دریاچه های شهرم مصنوعی...